Người Nhật có một câu rất thú vị: “Mùa thu là mùa của vị giác”
Và thật ra, chỉ khi đến Nhật Bản vào đúng thời điểm lá bắt đầu chuyển đỏ, người ta mới hiểu câu nói ấy không hề cường điệu. Khi thời tiết dần se lạnh, ánh nắng trở nên dịu hơn và những hàng cây ở Kyoto hay Tokyo bắt đầu thay màu, cả đất nước cũng bước vào khoảng thời gian mà ẩm thực trở nên hấp dẫn nhất trong năm.
Điều đặc biệt là với người Nhật, ăn uống chưa bao giờ chỉ là chuyện “ngon”. Họ ăn theo mùa, sống theo mùa và gần như cảm nhận sự thay đổi của thời gian qua cả món ăn hằng ngày. Vì vậy, mùa thu Nhật Bản không chỉ đẹp vì cảnh sắc, mà còn bởi những hương vị chỉ thật sự xuất hiện đúng vào khoảng thời gian này trong năm. Nếu mùa xuân là sakura, thì mùa thu chính là khoảng thời gian để cảm nhận Nhật Bản bằng vị giác. Và đây là những món ăn mà gần như ai đến Nhật vào mùa lá đỏ cũng nên thử ít nhất một lần.
1. Matcha Soba – món ăn “rất Kyoto” của mùa thu Nhật Bản
Nếu có món ăn nào vừa mang tinh thần Kyoto vừa hợp với không khí mùa thu nhất, đó có lẽ là Matcha Soba.
Khác với soba truyền thống làm hoàn toàn từ kiều mạch, Matcha Soba được trộn thêm bột trà xanh Uji – vùng trà nổi tiếng nhất Kyoto. Món mì này có màu xanh dịu rất đặc trưng, hương trà nhẹ và vị thanh khiến người ta có cảm giác rất “Nhật”.Điều thú vị là Matcha Soba không quá đậm vị trà như nhiều người thường tưởng tượng. Thay vào đó, món ăn này thiên về cảm giác tinh tế và nhẹ nhàng hơn. Vào mùa thu, ngồi trong một quán ăn gỗ truyền thống ở Kyoto, nhìn lá phong đỏ ngoài cửa sổ và thưởng thức một tô Matcha Soba nóng gần như là trải nghiệm mà rất nhiều người nhớ mãi sau chuyến đi Nhật Bản.
2. Sanma – “hương vị mùa thu” của người Nhật
Ở Nhật Bản, cá Sanma gần như là biểu tượng chính thức của mùa thu.
Tên gọi “Sanma” trong tiếng Nhật thậm chí còn mang nghĩa “cá mùa thu”. Đây là loại cá béo ngon nhất đúng vào thời điểm thời tiết bắt đầu lạnh hơn. Người Nhật thường nướng nguyên con trên than, chỉ thêm một chút muối để giữ trọn vị ngọt tự nhiên của thịt cá.
Điều đặc biệt của Sanma nằm ở sự đơn giản. Không cần chế biến cầu kỳ, không cần nhiều gia vị, nhưng lại mang đúng tinh thần ẩm thực Nhật Bản: nguyên liệu ngon nhất luôn là thứ được tôn trọng nhiều nhất.
3. Shabu Shabu – món lẩu “đúng thời tiết” nhất mùa thu
Khi trời bắt đầu lạnh hơn, Shabu Shabu trở thành món ăn xuất hiện khắp nơi ở Nhật Bản.
Những lát bò mỏng được nhúng nhanh trong nước dùng nóng, ăn cùng rau, nấm và nước chấm mè tạo nên cảm giác vừa nhẹ nhàng vừa rất “ấm” – đúng kiểu món ăn khiến người ta muốn quây quần lâu hơn bên bàn ăn.
Điều thú vị là Shabu Shabu không chỉ là món ăn, mà còn là một phần văn hóa giao tiếp của người Nhật. Người ta vừa ăn vừa trò chuyện chậm rãi, tận hưởng cảm giác thời tiết chuyển mùa theo cách rất riêng.
4. Yaki Imo – món ăn giản dị nhưng cực “gây nghiện”
Nếu từng xem vlog Nhật Bản mùa thu, có lẽ bạn đã nghe tiếng loa rất đặc trưng từ những chiếc xe bán khoai nướng chạy chậm trên phố.
Đó là Yaki Imo – khoai lang nướng kiểu Nhật.
Khoai được nướng chậm trên đá nóng cho đến khi lớp vỏ hơi cháy nhẹ, còn bên trong lại mềm và ngọt gần như caramel tự nhiên. Vào những ngày trời lạnh ở Tokyo hay Kyoto, cảm giác cầm một củ Yaki Imo nóng bằng hai tay gần như đã trở thành “mùi vị của mùa thu” với rất nhiều người Nhật.
5. Matsutake – loại nấm được xem là “báu vật mùa thu”
Không phải sushi hay wagyu, Matsutake mới là một trong những nguyên liệu đắt giá nhất mỗi độ thu về ở Nhật.
Loại nấm này có mùi thơm rất đặc trưng của gỗ thông và hương vị gần như không thể nhầm lẫn với bất kỳ loại nấm nào khác. Người Nhật thường dùng Matsutake để nấu cơm, hấp hoặc nướng nhẹ để giữ lại mùi thơm tự nhiên nhất.
Điều đặc biệt là Matsutake rất khó trồng nhân tạo, nên phần lớn đều được thu hoạch tự nhiên. Chính điều đó khiến loại nấm này trở thành biểu tượng “xa xỉ nhưng rất mùa thu” trong văn hóa Nhật Bản.
6. Oden – món ăn khiến mùa lạnh trở nên dễ chịu hơn
Vào khoảng cuối thu, các cửa hàng tiện lợi ở Nhật bắt đầu bày bán Oden – món hầm truyền thống cực kỳ quen thuộc với người Nhật.
Một nồi nước dùng dashi nóng với củ cải daikon, trứng, chả cá, konnyaku và nhiều nguyên liệu khác gần như trở thành “comfort food” đúng nghĩa mỗi khi thời tiết lạnh hơn.
Oden không phải món ăn sang trọng, nhưng lại là thứ khiến nhiều người nhớ Nhật Bản nhất. Bởi đôi khi, chính những món ăn đời thường mới là thứ phản ánh rõ nhất nhịp sống của một đất nước.
7. Hồng Kaki – biểu tượng rất riêng của mùa thu Nhật Bản
Những trái hồng màu cam đỏ gần như luôn xuất hiện khắp nơi ở Nhật vào mùa thu.
Người Nhật ăn hồng tươi, làm bánh hoặc phơi thành Hoshigaki – món hồng treo nổi tiếng với vị ngọt đậm và dẻo rất đặc trưng.
Điều thú vị là ở nhiều vùng quê Nhật Bản, hình ảnh những dây hồng treo dưới mái hiên gần như đã trở thành “background mùa thu” quen thuộc không khác gì lá đỏ ở Kyoto.
8. Tempura mùa thu – khi nguyên liệu theo mùa trở thành nghệ thuật
Người Nhật không làm tempura giống nhau quanh năm.
Vào mùa thu, tempura thường sử dụng: nấm, bí đỏ Nhật, khoai lang, cá theo mùa và các loại rau củ chỉ xuất hiện vào thời điểm này.
Điều đặc biệt là lớp bột tempura luôn được làm rất nhẹ để giữ nguyên hương vị của nguyên liệu bên trong. Đó cũng là lý do nhiều người nói rằng tempura Nhật Bản giống “nghệ thuật xử lý nguyên liệu” hơn là món chiên thông thường.
9. Shinmai – gạo mới của mùa thu hoạch
Mùa thu cũng là thời điểm thu hoạch lúa mới ở Nhật Bản.
Shinmai – nghĩa là “gạo mới” – được xem là loại gạo ngon nhất trong năm vì mềm hơn, thơm hơn và giữ độ ẩm tự nhiên tốt hơn gạo cũ.
Với người Nhật, một bát cơm Shinmai nóng đôi khi đã đủ để cảm nhận trọn vẹn mùa thu.
Và có lẽ điều này cũng cho thấy Nhật Bản đặc biệt ở chỗ: ngay cả những thứ đơn giản nhất cũng được người ta trân trọng rất sâu.
10. Momiji Tempura – món “lá phong chiên” có thật ở Nhật Bản
Nghe khá khó tin, nhưng tại vùng Minoh gần Osaka, lá phong thật sự được dùng để làm tempura.
Lá được ngâm muối trong thời gian dài, sau đó phủ bột và chiên giòn tạo thành món snack rất đặc trưng của mùa lá đỏ Nhật Bản.
Momiji Tempura không hẳn là món “ngon xuất sắc”, nhưng lại là trải nghiệm rất thú vị vì phản ánh đúng cách người Nhật đưa thiên nhiên theo mùa vào đời sống hằng ngày.
Nhật Bản mùa thu không chỉ đẹp để ngắm
Điều khiến nhiều người nhớ về Nhật Bản mùa thu không chỉ là lá đỏ ở Kyoto hay những con phố vàng rực ở Tokyo. Mà còn là cảm giác khi ngồi trong một quán ăn nhỏ giữa tiết trời se lạnh, thưởng thức những món ăn chỉ xuất hiện đúng vào mùa này và nhận ra rằng người Nhật thật sự sống rất sâu với từng thời điểm trong năm.
Từ một tô Matcha Soba nóng, củ khoai nướng trên phố cho đến Shabu Shabu quây quần giữa trời lạnh, mọi thứ đều khiến mùa thu Nhật Bản trở nên “có cảm xúc” hơn rất nhiều so với những gì hình ảnh trên mạng có thể truyền tải.
Và có lẽ đó cũng là điều đặc biệt nhất của Nhật Bản: nơi ngay cả việc ăn uống cũng trở thành một phần rất đẹp của văn hóa sống theo mùa.
Hành trình khám phá Nhật Bản – Hàn Quốc mùa lá đỏ đã mở đợt đăng ký mới, nhanh tay inbox cho Carnival Group để chuẩn bị khám phá và trải nghiệm miền đất mới trong năm 2026 nhé!
